Các nhà nghiên cứu đã tiến hành thử nghiệm các tác động của việc thiếu ngủ trên mạch máu và chức năng điều khiển nhịp thở, và phát hiện ra rằng khi giảm giờ ngủ trên hai đêm liên tục sẽ khiến chức năng mạch máu kém đi và gây hại cho việc điều khiển nhịp thở.

Trong xã hội hiện đại khi mà công việc và vui chơi giải trí diễn ra cả ngày, giấc ngủ thường được xem nhẹ và thậm chí là… tốn  thời gian. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra mối liên hệ giữa thiếu ngủ và bệnh mạch vành, rối loạn chuyển hóa và béo phì. Tuy nhiên, lý do vì sao giảm giờ ngủ gây ra những ảnh hưởng này vẫn chưa được tìm thấy.

Các chuyên gia nói gì?

Vài nghiên cứu đã đánh giá tác động của việc mất ngủ hoàn toàn, nhưng mô hình này không phù hợp với cách mà đa số mà mọi người thiếu ngủ, là ngủ vài giờ lúc này, vài giờ lúc khác. Trong một nghiên cứu mới bởi Keith Pugh, Shahrad Taheri, và George Balanos ở Đại học Birmingham, Vương quốc Anh, đã thử nghiệm tác động của việc thiếu ngủ trên mạch máu và chức năng điều khiển nhịp thở. Họ tìm ra rằng:

việc giảm giờ ngủ hơn hai đêm liên tục khiến chức năng hệ mạch máu kém đi và gây hại cho việc điều hòa nhịp thở.

Thực nghiệm cho kết quả bất ngờ

Thử nghiệm gồm tám tình nguyện viên là người lớn khỏe mạnh từ 20 đến 35 tuổi. Trong 2 đêm đầu tiên của nghiên cứu, các tình nguyện viên ngủ tám tiếng vào ban đêm như bình thường. Sau đó, thay vì hoàn toàn không ngủ, họ được ngủ bốn tiếng mỗi đêm trong ba đêm tiếp theo.

Mỗi tình nguyện viên được làm xét nghiệm để xem mạch máu của họ đáp ứng như thế nào với việc tăng lưu lượng máu, một xét nghiệm để đánh giá sự khỏe mạnh của mạch máu hay là chức năng của hệ mạch. Sau hai đêm giới hạn giờ ngủ, các nhà nghiên cứu đã thấy sự suy giảm đáng kể chức năng hệ mạch so với hai đêm ngủ đủ giấc.

Nhưng, sau đêm thứ ba giảm giờ ngủ, chức năng hệ mạch trở lại bình thường, có thể là do đáp ứng để thích nghi với việc mất ngủ tạm thời, người đứng đầu nghiên cứu Pugh giải thích.

Trong những xét nghiệm khác, các nhà nghiên cứu đã cho tình nguyện viên tiếp xúc với nồng độ cao carbon dioxide (CO2), là kích thích làm tăng nhịp thở và độ sâu của hơi thở. Tuy vậy, việc điều khiển nhịp thở để đáp ứng, giảm đáng kể sau khi họ giảm giờ ngủ.

Những tình nguyện viên này sau đó được yêu cầu ngủ mười tiếng một đêm liên tục trong vòng năm đêm. Sau khi hoàn thành những xét nghiệm như trước, kết quả cho thấy chức năng hệ mạch và khả năng điều khiển nhịp thở đã cải thiện.

Pugh lưu ý rằng kết quả nghiên cứu có thể gợi ý về cơ chế đằng sau mối quan hệ giữa thiếu ngủ và bệnh mạch vành.

Nếu thiếu ngủ cấp tính xảy ra lặp lại trong khoảng thời gian dài, sức khỏe của hệ mạch sẽ ngày càng giảm và cuối cùng dẫn đến bệnh mạch vành.”, ông giải thích.

Cắt giảm thời gian ngủ gây ra bệnh gì?

Tương tự, sự mất kiểm soát nhịp thở mà các nhà nghiên cứu quan sát được có thể đóng vai trò trong sự hình thành bệnh ngưng thở khi ngủ, vốn cũng có liên quan đến bệnh mạch vành. Pugh nói thêm rằng, một bộ phận dân số thường ngủ ít hơn như là người lớn tuổi, có thể có nguy cơ gặp những bất lợi về sức khỏe cao hơn.

Ông và cộng sự đang lên kế hoạch tiếp tục nghiên cứu những tác động này lên nhiều tình nguyện viên hơn để tăng độ mạnh của kết quả nghiên cứu. Suy cho cùng, Pugh nói, họ mong sẽ tìm ra được cơ chế giải thích vì sao giảm giờ ngủ lại gây hại cho chức năng mạch máu và khả năng điều hòa nhịp thở.

American Physiological Society (APS). (2013, April 22). Cutting back on sleep harms blood vessel function and breathing control. ScienceDaily. Retrieved November 9, 2020 from www.sciencedaily.com/releases/2013/04/130422102026.htm